بازدارندگی منطقهای کجا رفت؟ | روی مخالفت کشورهای عرب با جنگ آمریکا علیه ایران حساب نکنید
رویداد۲۴| روزنامه شرق در گزارشی تحلیلی با هشدار نسبت به «برداشتهای خوشبینانه» از مواضع کشورهای عرب منطقه، تأکید کرده است که فضای فعلی خاورمیانه لزوماً بازدارنده اقدام نظامی آمریکا علیه ایران نیست و حتی در برخی سناریوها، چنین اقدامی میتواند با سکوت یا حمایت ضمنی برخی بازیگران منطقهای همراه شود.
روزنامه شرق در ابتدای این گزارش مینویسد: «در هفتههای گذشته، همزمان با افزایش محسوس فعالیتهای نظامی ایالات متحده پیرامون ایران، بار دیگر سناریوی رویارویی نظامی واشنگتن و تهران به صدر تحلیلهای امنیتی و سیاسی منطقه بازگشته است.»
این روزنامه با اشاره به تحرکات نظامی آمریکا تأکید میکند: «تحرکات میدانی ارتش آمریکا، انتقال تجهیزات و پیامهای صریح مقامات این کشور، نشان میدهد گزینه استفاده از نیروی نظامی بهصورت جدی در سبد تصمیمگیری کاخ سفید قرار گرفته و نمیتوان آن را صرفا در حد ابزار فشار روانی تلقی کرد.»
شرق در ادامه با رد این تصور که کشورهای منطقه مانع اقدام نظامی آمریکا خواهند شد، تصریح میکند: «برخلاف تصور رایج در بخشی از تحلیلهای داخلی ایران، فضای منطقهای امروز لزوما فضایی بازدارنده در برابر اقدام نظامی آمریکا علیه ایران نیست. حتی میتوان گفت در شرایط کنونی، نهتنها مخالفت جدی و سازمانیافتهای با چنین اقدامی در میان کشورهای منطقه مشاهده نمیشود، بلکه در برخی سناریوها، این اقدام میتواند با حمایت سیاسی و حتی تسهیل عملیاتی نیز همراه باشد.»
در بخش دیگری از این گزارش آمده است که نباید روی نقش بازدارنده همسایگان عرب حساب راهبردی باز کرد: «واقعیت آن است که ایران نباید حساب راهبردی ویژهای روی نقش بازدارنده کشورهای منطقه برای جلوگیری از حمله نظامی آمریکا باز کند.»
شرق با اشاره به تغییر اولویتهای راهبردی کشورهای عرب خلیج فارس مینویسد: «کشورهای عرب جنوب خلیج فارس در دهههای اخیر وارد مرحلهای جدید از توسعه شدهاند... تداوم یک ایران بیثبات و درگیر با آمریکا که سایه بحران دائمی را بر منطقه حفظ میکند، دیگر نه یک مزیت، بلکه یک مانع برای برنامههای توسعهای این کشورها تلقی میشود.»
این روزنامه در تبیین نگاه جدید پایتختهای عربی تأکید میکند: «آنچه برای کشورهای عرب منطقه مطلوب نیست، صرفا «ایران قدرتمند» نیست، بلکه «ایرانِ منبع ریسک دائمی» است؛ ایرانی که در تقابل مستمر با آمریکا و غرب قرار دارد و نااطمینانی ژئوپلیتیکی را در منطقه بازتولید میکند.»
شرق در ادامه با اشاره به نقش میانجیگرانه برخی کشورها مانند عمان و قطر مینویسد: «این تلاشها، بیش از آنکه از همسویی راهبردی با ایران ناشی شود، ریشه در دغدغههای امنیتی و اقتصادی این کشورها دارد... تقویت دیپلماسی برای آنها یک ابزار مدیریت ریسک و نه یک تعهد راهبردی به جلوگیری از اقدام نظامی آمریکاست.»
در جمعبندی این گزارش آمده است: «برخلاف برخی برداشتهای رایج، کشورهای عرب خلیج فارس دیگر به دنبال تداوم یک ایران بیثبات و درگیر با غرب نیستند... اقدام نظامی محدود و مدیریتشده آمریکا علیه ایران -اگر به کاهش ریسک ژئوپلیتیکی منجر شود- نهتنها الزاما با مخالفت جدی این کشورها مواجه نخواهد شد، بلکه میتواند با سکوت یا حتی حمایت ضمنی آنها همراه باشد.»
روزنامه شرق در پایان تأکید میکند درک این تغییر پارادایم منطقهای، برای ایران «ضرورتی حیاتی» در ارزیابی واقعبینانه از شرایط پیشروست.
